Sự Tích Con Dã Tràng

Sự tích · 8 tranh · kiểu tranh khắc gỗ Đông Hồ

Nhờ cứu rắn và đôi ngỗng, ông lão Dã Tràng được hai viên ngọc quý: một viên nghe hiểu tiếng muông chim, một viên đi dưới nước như trên bộ. Vợ ông đem túi ngọc xuống dâng Long Vương, ông quyết xe cát lấp biển tìm lại ngọc, đến khi mất hoá thành con dã tràng ngày ngày xe cát bên bờ biển.

Đọc truyện Sự Tích Con Dã Tràng

Tranh 1Đôi rắn trong vườn

Ngày xửa ngày xưa, có hai vợ chồng ông lão tên là Dã Tràng. Trong vườn nhà ông có một đôi rắn hổ mang làm hang. Khi rắn vợ lột da, yếu ớt, rắn chồng ngày ngày tha nhái về cho vợ ăn. Ít lâu sau, đến lượt rắn chồng lột da, nằm im một chỗ. Rắn vợ bỏ mặc chồng, lại dẫn về một con rắn lạ to lớn, hung dữ. Thương rắn chồng đang yếu, Dã Tràng giương cung bắn con rắn lạ. Không ngờ, mũi tên lại trúng rắn vợ. Con rắn lạ hoảng hồn bỏ chạy. Ông vừa thương vừa giận, lặng lẽ đi về. ▶ Xem tranh này

Tranh 2Viên ngọc của rắn

Mấy hôm sau, Dã Tràng đang nằm võng kể chuyện cho vợ nghe thì trên máng nhà có tiếng phì phì. Một con rắn hổ mang lớn vươn đầu xuống, nhả ra một viên ngọc sáng. Đó chính là rắn chồng. Rắn nói: “Ông là ân nhân mà tôi cứ ngỡ là kẻ thù. Xin tặng ông viên ngọc này. Đeo nó vào, ông sẽ nghe hiểu được mọi tiếng muông chim.” ▶ Xem tranh này

Tranh 3Bầy quạ trên ngọn cau

Từ đó, Dã Tràng hiểu được tiếng loài vật. Một hôm, bầy quạ đậu trên ngọn cau kêu với ông: “Ở núi Nam có con dê bị hổ vồ. Ông lên lấy thịt về ăn, nhưng để phần lòng lại cho chúng tôi nhé!” Ông lấy ít thịt, rồi mách cho xóm giềng cùng đi, dặn để ruột dê lại cho quạ. Nhưng xóm giềng lấy hết, chẳng chừa lại gì. Bầy quạ tưởng ông lừa, kéo đến réo chửi. Ông bắn một mũi tên để đuổi chúng đi. Quạ liền cắp lấy mũi tên có đề tên Dã Tràng. ▶ Xem tranh này

Tranh 4Đàn chim sẻ báo tin

Quạ đem mũi tên bỏ cạnh một người chết đuối trên sông. Quan thấy mũi tên đề tên Dã Tràng, tưởng ông gây ra, liền bắt ông giải đi. Dọc đường, đêm nằm không ngủ được, gần sáng ông nghe đàn chim sẻ bàn nhau: xe thóc của quân nước bên kia sắp sang đánh úp đã bị sụp hầm, đổ hết. Ông xin gặp quan, báo tin có giặc. Quan cho quân đi dò thám, thấy đúng như lời ông, bèn thả ông ra. ▶ Xem tranh này

Tranh 5Đôi ngỗng tranh chết thay nhau

Trên đường về, Dã Tràng ghé thăm người bạn thân là Trần Anh. Trần Anh định bắt một con ngỗng làm cỗ đãi bạn. Dã Tràng nghe đôi ngỗng tranh nhau chết thay cho nhau, để đàn con còn có cha hoặc mẹ nuôi nấng. Ông thương lắm, bèn nói với bạn: “Xin bạn thả nó ra. Tính tôi không hay sát sinh.” Trần Anh thả ngỗng, mua tép về đãi bạn. Vợ chồng ngỗng tặng ông một viên ngọc quý: mang vào người thì đi dưới nước như đi trên bộ. ▶ Xem tranh này

Tranh 6Xuống thuỷ phủ Long Vương

Dã Tràng thử ngọc. Nước rẽ ra một lối cho ông đi xuống tận đáy sông. Ông khoắng viên ngọc, cung điện thuỷ phủ của Long Vương rung chuyển. Long Vương mời ông vào chơi, đãi đằng rất hậu, lại tặng nhiều vàng bạc. Về nhà, Dã Tràng may một chiếc túi nhỏ đựng hai viên ngọc, lúc nào cũng đeo ở cổ. ▶ Xem tranh này

Tranh 7Túi ngọc biến mất

Một hôm, Dã Tràng đi ăn giỗ, quên túi ngọc ở nhà. Khi về, ông chẳng thấy ngọc, cũng chẳng thấy vợ đâu. Bà để lại một lá thư, kể rằng người của Long Vương hứa: ai đem túi ngọc xuống dâng thì sẽ được phong làm hoàng hậu. Vì thế, bà đã đem ngọc xuống thuỷ phủ. Dã Tràng cầm lá thư, buồn bã vô cùng. ▶ Xem tranh này

Tranh 8Dã tràng xe cát biển Đông

Dã Tràng quyết xe cát lấp biển, làm đường xuống thuỷ phủ lấy lại ngọc. Mọi người can ngăn, ông không nghe, ngày ngày cứ xe cát mãi. Đến khi mất, ông hoá thành con dã tràng nhỏ, ngày ngày vẫn xe cát bên bờ biển. Vì thế, dân gian có câu: “Dã tràng xe cát biển Đông, nhọc lòng mà chẳng nên công cán gì.” Người ta còn kể rằng loài ngỗng nhớ ơn tép đã thế mạng nên không ăn tép, và cái mào trắng trên đầu ngỗng là để tang Dã Tràng. ▶ Xem tranh này

Ý nghĩa: Làm việc tốt, thương loài vật thì được đền đáp; nhưng việc sức người không thể làm nổi thì dù nhọc lòng cũng chẳng nên công cán gì, như câu “Dã tràng xe cát biển Đông”.

Hỏi đáp về truyện Sự Tích Con Dã Tràng

Truyện khác nên xem

• Chuyện Quả Bầu
• Sự Tích Hồ Ba Bể
• Sự Tích Cây Nêu Ngày Tết